Glazen vlinder voor ‘Free Enterprise III”


‘Ik zei tegen die Engelsman, dat het iets moest worden als een kleurige ‘vlinder’ aan de muur. Zie je, op zo’n boot past geen diepzinnig kunstwerk. Het moet probleemloos zijn, want de passagiers zijn in een heel andere stemming. Het is voor mij dan ook een heel ‘gezellig’ geval geworden.. In zijn atelier aan de Oude Sluis te Schiedam wijst de 47-jarige glazenier Frits Henderickx naar een ontwerptekening aan de muur, waarop met zwarte lijnen de verkeersmiddelen staan afgebeeld, zoals die omstreeks 1890 werden gebruikt. Een ‘radershowboot’ trekt sterk de aandacht. 

“Die heb ik als het ware in „geel spotlight” gevangen, zoals men een scène op het toneel met schijnwerpers belicht. Het overige is uitgevoerd In blauw.”

Het „gezellig geval” is een zogenaamde glasapplicatie, ook wel grisaille of muraille genoemd. Het schip is de Free Enterprise III, welke is gebouwd op de werf van Gusto en deze week naar Dover koerste om te worden ingeschakeld bij de veerdienst Dover-Calais of Dover-Zeebrugge.

,,The nineties on the stage” (de negentiger jaren op het toneel), zoals het glazen kunstwerk heet kreeg een plaats in de moderne salon, waar de passagiers hun maaltijden gebruiken. In deze hypermoderne omgeving doet dit glasschilderwerk verfrissend aan het is een kleurrijk geheel, dat onmiddellijk de aandacht trekt. Raderboot… „Ik heb,” aldus vertelde Frits Henderickx, die samen met zijn broer, André een creatief glazeniersduo vormt, op deze moderne veerboot een herinnering willen oproepen aan de verkeersmiddelen van vroeger. Tegenwoordig is alles zo geperfectioneerd, ik heb willen vertellen hoe het omstreeks de eeuwwisseling was.

“Kijk.” zegt hij wijzend naar de tekening, je ziet allereerst de raderboot. Dat was een enorm leuk ding met wielen in het water. Kinderen van tegenwoordig snappen daar niets meer van. Links en rechts zie je opengetrokken gordijnen, zoals op het toneel. De raderboot staat in het midden: daaromheen zijn de oude verkeersmiddelen gerangschikt.

Frits Hendrickx vertelt, dat de opdrachtgever graag als uitgangspunt het oude Crystal Palace had gezien. De glazenier heeft het op kunstige wijze in zijn creatie verwerkt. Het uit 1851 daterende, zeshonderd meter lange gebouw, dat als een glazen en stalen blikvanger fungeerde op de in de vorige eeuw gehouden wereldtentoonstelling te Londen is linksboven zichtbaar. Cristal Palace heeft later nog een rol vervuld in de toneel- en muziekwereld. Met grote tapijten zorgde men destijds voor de juiste akoestiek: het gebouw is voor de oudere Engelse generatie een begrip geworden Het „vlinderachtige” idee van Frits Henderickx viel in goede aarde bij de Engelsen, die hem alle vrijheid gaven om er naar eigen inzicht een fraaie compositie van te maken. „Dat was heel prettig werken. Blijkbaar heb ik dadelijk aangevoeld, wat die mensen wilden: iets fleurigs. dat tegelijkertijd aansloot bij de traditie…”

bron: Het Vrije Volk 21 juli 1966
foto: Gemeentearchief Schiedam / fotograaf: Onbekend
foto bewerkt door: St. Erfgoed Werf Gusto


Stichting Erfgoed Werf Gusto 2020